[گوشن]
ارائه شده در وبسایت وای موویز YMoviz.Com دانلود و تماشای فیلم و سریال بدون سانسور
موسی
خداوندگار
امشب با تمام شب‌های دیگه فرق داره
از چه نظر، خداوندگار؟
تمام فرزندان اول سرزمین مصر خواهند مُرد
...از فرزند اول فرعون گرفته
تا فرزند اول فقیرترین کُلفَت
عبرانیان چی؟
با دقت گوش کن
هر خانواده باید ...از بَره‌ی قربانی‌ای غذا بخوره
که با گیاه‌های تلخ حاضر شده
،با نون بدون مخمر بخوریدش چون وقتی برای وَر آمدنش نیست
خونِ برّه رو بردارید ...و اطراف درِ منازل‌تون رو باهاش رنگ کنید
،تا برای در امان ماندن از انتقام من محل زندگی شما رو نشون بده
دنبال خونه‌ی موسی می‌گردم
وحشت کردم، موسی
باید راه دیگه‌ای باشه
من ویرانگرم
داخل. سریع
سریع
بنابراین بلای دهم آغاز شد
مرگ فرزند نخست
«عهد قدیم: داستان موسی»
«قسمت سوم» «سرزمین موعود»
...آخرین بلا خیلی ویرانگره
،چون معنیش اینه که تمام فرزندان نخست مصر
،از فرزند نخست فرعون گرفته ،تا یه آدم بی‌اهمیت [تام کانگ] [کشیش کلیسای نیوز استوری]
تا احشام، همه قراره بمیرن
برای مسیحیت، حاکی از عهد جدید و عیسی مسیحه
خون بره
قربانی کردن بره
و فقط از طریق خون اون نجات پیدا می‌کنی
...کتاب خروج فقط با خون این بره
روی چارچوب درِ خونه‌تون، نجات پیدا می‌کنید
لطفاً. بخورید
بنوشید
...خون بره روی چارچوبِ در
...نشونه‌ی منازل عبری بود
[اسقف اندی لوتر] [مورخ و عضو کلیسای باپتیست] که باعث می‌شد تا فرشته به اون منزل کاری نداشته باشه
کلمه‌ی «پسح» از همینجا ریشه می‌گیره
[خاخام ریچل آدلمن] [دانشیار انجیل عبری، کالج عبری] از منازلِ اون‌ها گذر می‌کنه و به جاش به مصری‌ها حمله می‌کنه
[پر-رامسس] [پایتخت مصر]
این یکی. خوشمزه است
امن؟
!امن
میشه گفت این به اون در شد
،کاری که فرعون در آغاز کتاب خروج انجام میده
[دکتر پیتر اینس] [استاد مطالعات کتاب مقدس در دانشگاه شرق] ولی فرزندان پسر رو می‌کشه
و اینجا فرزند نخسته که کشته میشه
داستان داره به خانه اولش بر می‌گرده
،کاری که خواستی با من بکنی حالا با خودت می‌کنم
سنت خاخامی باستانی ...عذاب‌هایی که بلاها
[خاخام موریس هریس] [نویسنده کتاب، موسی: غریبه‌ای در میان ما]
به مردم مصر وارد می‌کنن رو تجلیل نمی‌کنه
...وقتی به بخشِ سدرِ پسح می‌رسیم
،که ده بلا رو به شکل مناجات میگیم
دستور داریم با انگشت ...یه قطره شراب رو
از لیوان‌مون خارج کنیم و روی لبه‌ی بشقاب‌مون بزنیم
لذت بردن از عذاب دیگران کار اشتباهیه
...چه افرادی باشن که به ما صدمه زدن
یا چه بیگناه باشن
بنابراین، به طور نمادین شادی‌مون رو کاهش میدیم
!موسی! موسی
در باب 12، ویرانگر نزول می‌کنه
و گاهی اون رو به نام فرشته مرگ می‌شناسن
نمیگه خداست
!موسی
ولی بلافاصله بعدش توی داستان، نوشته کار خدا بوده
...پس نمی‌دونم آیا قصدش اینه
که بین خدا و کارِ خدا، فاصله بندازه یا نه
موسی
و نعره عظیمی در مصر برپا شد
[کتاب خروج، باب 12، آیه 30]
زیرا خانه ای نبود که در آن میتی نباشد
موسی
!خواهش می‌کنم !باید بریم، لطفاً
...به نظرم سردبیرها و نویسندگان کتاب مقدس
...یک فرشته مرگ رو جایگزین کردن
...تا خدا رو از داشتن شخصیتی تندخو
...و انتقامجو که به هر خدایی نسبت داده میشه
...مبرا کنن
که حاضره جون کودکان و مردم بیگناه رو بگیره
ما چی‌کار کردیم؟
کاری که خدا ازت خواست
،آخرین بلا از نظر من
مطلقاً ویرانگره
تأکیدی بر اینه که مباحثی برعلیه خدا وجود داره
چطور خدایی مهربان اجازه‌ی چنین کاری رو داده؟
چه خدای انتقامجویی چنین کاری می‌کنه؟
تمام فرزندان نخست رو می‌کشی؟ تو چه خدای بی‌رحمی هستی؟
،می‌خوام کاملاً روراست باشم جواب خوبی براش نیست
ولی فقط در سطح بشریت، ویرانگره
موسی
کجایی، موسی؟
!موسی
کجایی؟
!جوابم رو بده
برادرم - در رو چفت کنید -
باید برم پیشش - !نه -
!جوابم رو بده
من میرم
موسی اینجا نیست
خجالت می‌کشه باهام چشم تو چشم بشه؟
!پسرم مُرده
بچه‌های ما هم مُردن، به دست تو
بهت هشدار داده شد
هیچکس نمی‌تونه سرِ راه خدا بایسته
خدای شما چیزی جز یک قاتل نیست
اون دهنده‌ی حیاته
و گیرنده‌اش
...پسرم
پسرم
به کویر برید
الان
شرط و شروطی نداره؟
هیچ شرطی نداره
در صورتی که الان برید
پیش ما بمون
نه
،باید برای فقدان مصر باهاش عزاداری کنم
فقدان خودش
باید بریم. فوری
تا نظرش عوض نشده
پسر عزیزم
تو این شرّ رو به خونه‌ی من آوردی
...تو موسی رو وادار به این
فاجعه کردی
و ببین چی‌شد
فکر کردی شکست‌ناپذیری
محفوظ از خطری
من با خدایان رابطه نزدیک دارم
واقعاً؟
بهم تعظیم کن
التماس می‌کنم به حرفم اهمیت بده - !تعظیم کن -
!من فرعون هستم
!شاه نیل
[گوشن]
و مصریان نیز بر قوم اِلحاح نمودند تا ایشان را بزودی از زمین روانه کنند
[کتاب خروج، باب 12، آیه 33] زیرا گفتند ما همه مرده‌ایم
الان همه چیز خیلی سریع پیش میره
انگار زمان داره دچار فروپاشی میشه
[خاخام شلومو آینهورن] [رئیس کالج یشیوا در یاونه] .این همه سال اینجا بودن چقدر شده؟ دو، ده، چهارصد سال؟
.زمان از کَفِ‌شون خارج شده بود بَرده اختیار زمانش رو نداره
به برده میگن کجا باشه و در چه زمانی
حالا واسه اولین بار بهش گفتن، بریم
.دیگه بَردگان زمان نیستن خودشون زمان رو تحت کنترل در میارن
،از مصریان آلات نقره
[کتاب خروج، باب 12، آیات 35-36] و آلات طلا و رخت‌ها خواستند
و خداوندگار قوم را ...در نظر مصریان مکّرم ساخت
که هر آنچه خواستند بدیشان دادند
پس مصریان را غارت کردند
کلمه‌ی غارت رو زیاد شنیدم که در عبری ترجمه شده
.ولی بیاید حرف‌مون رو قورت ندیم معنیش همینه
حالا به حق‌مون می‌رسیم
راستش در اوایل آیین یهودیت ...مشکل بزرگی بود
،در حدی که فیلسوف یهودی فیلون
گفته، نه نه، این دستمزد خدماتی بوده که ارائه کردن
غارت یا ربایش نبوده
،چیزیه که حق ما بوده
و به خاطر تمام سختی‌هامون بهش رسیدیم
کاش انجیل پاورقی داشت
،که بپرسی قصدت از این جمله چیه
جز اینکه ورق برگشته؟
...این
قراره اینجوری بشیم؟
این؟
!موسی
مگه وقتی ما نامزد کردیم بهم جواهرات ندادی که بندازم؟
امروز هم نامزدیه
چهارصد سال، موسی
بذار جشن بگیرن
نمی‌تونه برای ما خوشحال باشه
روزش از مدت‌ها پیش پیشگویی شده بود
عزیمتِ ما از کنعان
سرزمین شیر و عسل
،بعد از 400 سال روزش بالأخره فرا رسیده
در اون زمان توسط کشمکش‌ها محاصره بودیم
با زحمت، مشقت و رنج
فراموش کرده بودیم کی هستیم
خدا رو شکر
خدا روی کوه باهام صحبت کرد
حالا اینجاییم
،اینجاییم ...در این صبح زیبا
دمِ در آزادی ایستادیم
یهو باید به فرعون اعتماد کنیم که می‌ذاره بریم؟
چند بار برنامه‌هاش رو تغییر داده؟
این قضیه ممکنه تله باشه
نه
تنها تله الان اینجاست، توی ذهنِ ما
،از امروز ...خدای ما نامزد ماست
و ما عروسش هستیم
!موسی
!هی - شاهدخت -
هرجا بری، منم میرم
و هرجا بمونی، می‌مونم
وقتی موسی گروه مردم رو ،به بیرون از مصر هدایت می‌کنه
بیتیا در خروجش از مصر بهشون ملحق میشه
و به نظرم این نمایان‌گره
به نظرم خیلی نشون میده ...که موسی به چه آدمی تبدیل شده
و تا چه حدی حتی خانواده خودش رو تحت‌تأثیر قرار داد که ازش پیروی کنن
...در میدراش، یه نسخه‌ی نیش و کنایه‌دار هست
،که میگه دختر فرعون فرزند نخست بوده
و باید در بلای فرزند نخست می‌مُرده
،ولی خدا گفته، چون موسی رو نجات دادی منم نجاتت میدم
اونجاست که خدا تعمیدش میده و از بلای نهایی نجات پیدا می‌کنه
،از نظر مسلمانان زیادی ،وقتی به مادرخوانده موسی فکر می‌کنن
[دکتر سلین ابراهیم] [نویسنده، کتاب زن و جنسیت در قرآن] شخصی در نظرشونه که اون هم توسط فرعون مورد ستم قرار گرفته
،و در واقع، در ادبیات قرآنی متعددی
،گفته شده که وقتی موسی بر می‌گرده
دختر فرعون در واقع یکی از اولین افرادیه که پیامش رو می‌پذیره
،و گفته شده که فرعون بعد اون رو شکنجه کرده
...و خدا از شکنجه‌ی وحشتناکی نجاتش داده
که خود فرعون داشته به سرش می‌آورده
،پس در سنت اسلامی
به مایه‌ی الهامی برای زنان تبدیل میشه ...که درگیر خشونت خانگی هستن
،که به راه فراری نیاز دارن
و اون می‌تونه فردی برای الگوبرداری باشه
موسی، باید وقت هدر ندیم
برادرم عقلش رو از دست داده
!بنی‌اسرائیل
!بریم
...توی کتاب‌مون یه خطی از شب پسح هست
،که میگیمش
،اگه خدا ما رو از مصر خارج نکرده بود هنوز برده‌ی فرعون بودیم
.معنیش این نیست که هنوز برده بودیم از نظر روانشناسی میگه
،از نظر روانشناسی هنوزم مرهونِ ارباب‌مون بودیم
سندرم استکهلمه
یکی از روش‌های جدایی ...و بهبود از سندرم استکهلم
،به حداقل رسوندنِ اسیرکننده است
که بفهمی آدم ارزشمندی نبودن
.با ما مهربون نبودن آدم‌های خوبی نبودن
،به محضی که اون رو ببینن سندرم استکهلم از بین میره
آزادن. رها
برای آمون قربانی کردم
بالأخره ما رو از این شرّ نجات داد
!نه، بد قضاوت کردیم، هامان
،اگه یک قبیله کارگر بره بقیه هم میرن
نوبی‌ها، هیتی‌ها
شالوده‌ها نابود میشن
ارتش رو آماده کن
اعلی‌حضرت، التماس‌تون می‌کنم
ارتش رو آماده کن
...به نظرم تو این زمینه خیلی حرف‌ها میشه زد
که اون بلای دهم ...شخصاً روی فرعون تأثیر گذاشت
یه جورایی، اصطلاحاً کاسه صبرش رو لبریز کرد
...به نظرم وقتی فرعون به نقطه‌ای می‌رسه
،که می‌فهمه پسرش مُرده
قلبش پُر از احساس تلافی میشه
بعدش فرعون تغییر عقیده میده و میوفته دنبال‌شون
،گاهی میگم مثل بازی موش و گربه است
...که گربه دنبال موشه
،و با دهن می‌گیرتش ،بعد ولش می‌کنه و یکم احیا میشه
دوباره بر می‌گرده و بیشتر باهاش بازی می‌کنه
تو این داستان چنین تصوری از خدا دارم
کنعان شماله. این طرف
باید از سرزمین فلسطین عبور کنیم
ممکنه به ما حمله کنن
پس باید بجنگیم
تنها راهش اینه، موسی
پس میریم شمال
از کویر عبور می‌کنیم !تا به سرزمین موعود برسیم
!هارون! هارون
!داره راه رو بهمون نشون میده
!نه، اون راه به دریا می‌رسه
!بین میگدال و بَعل صِفُون
!قبلاً یه بار این رو دیدم - !ولی گیر میوفتیم -
!من رو به شما برگردوند - !بهت میگم، برادر -
!یه نشانه است
یه ناوگان با هزار کشتی نیاز داریم !تا از اون راه از مصر خارج بشیم
،چون فرعون قوم را رها کرده بود
[کتاب خروج، باب 13، آیات 17-18] خدا ایشان را ،از راه زمین فلسطینیان رهبری نکرد
هر چند آن نزدیکتر بود
،زیرا خدا گفت ،مبادا که چون قوم جنگ بینند
پشیمان شوند و به مصر برگردند
اما خدا قوم را از راه صحرای دریای قلزم دور گردانید
...تفاسیر زیادی هست که چرا خدا
مردم رو از مسیری عجیب و جالب هدایت کرده
...توضیحاتش از دلایل ارتشی گرفته
...تا یک وعده رستگاریه
تا منابع آبی که نیاز داشتن
همه‌شون ممکنه شالوده‌ی واقعی داشته باشن
ولی تورات قرار بوده کتابی باشه که تا به امروز مرتبط باشه
...بنابراین، مرتبط‌ترین پیام از سفری که خدا
،اون‌ها رو عازمش کرد ،اینه که راهی که فکر کردی در زندگی درسته
.خدا میگه، من هوات رو دارم می‌دونم چه راهی رو نیاز داری. دنبالم بیا
و خداوندگار در روز پیش ...روی قوم در ستون ابر میرفت
[کتاب خروج، باب 13، آیه 21] تا راه را به ایشان دلالت کند
و شبانگاه در ستون آتش ،تا ایشان را روشنایی بخشد
و روز و شب راه روند
و مصریان به تعقیب‌شان رفتند
بهت که گفتم، برادر
اینجا چیزی جز دریا نیست
باید برگردیم
حتماً هدفی داره
،مصریان
[کتاب خروج، باب 14، آیه 9] ،تمام اسب‌ها و ارابه‌های فرعون ،اسب‌سواران و ارتشش
به دنبال بنی‌اسرائیل رفتن ...و گرفتارشون کردن
وقتی کنار دریای نزدیک ،فَمُ اِلحیروت چادر زده بودند
در مقابل بَعل صِفُون
بگو موسی، خدا چی میگه؟
گفتم که حقه است
اینجا چادر می‌زنیم
!اینجا چادر می‌زنیم
فرعون همینجا سلاخی‌مون می‌کنه
!اینجا چادر می‌زنیم
نه
ببینید، راست میگه
!موسی راست میگه
خدا براشون معجزه‌ای نجات‌بخش می‌کنه
...یک حضور بصریِ غیرممکن
...که اون‌ها هم می‌فهمن
،نه تنها یک قطب‌نماست
بلکه نیرویی محافظتیه
!بهشون بگو دورش بزنن
نمی‌تونیم، اعلی‌حضرت
،هر بار می‌خوایم حرکت کنیم باهامون حرکت می‌کنه
سرورم، انگار که زنده است
...فردی که راهی واسه دور زدنش پیدا کنه
میشه وارثم
حتماً هدفی از هدایت ما به اینجا داشتی
.پس بهم بگو، خداوندگارم چیه؟ بهم نشونش بده
موسی
عصایت را بلند کن
دستت را دراز کن
[کتاب خروج، باب 14، آیه 21]
پس موسی دست خود را بر دریا دراز کرد
و خداوندگار دریا را به باد شرقی شدید تمامی آن شب برگردانید
دریای سرخ چرا شکافته شد؟
...برخی علمای انجیل میگن اگه اونجوری شده
[جاناتان کرش] [نویسنده کتاب، موسی: یک زندگی] ،همونطور که در انجیل اومده
،به خاطر یک زمین‌لرزه است
،زمین‌لرزه یک شکاف باز کرده
کل آب از دریا تخلیه شده
به یک حادثه‌ی طبیعی نسبتش میدن
نیّتِ نویسنده‌ی انجیل این نبوده
انجیل بی چون و چرا توضیح داده
...خدا به موسی قدرت میده
تا عصایش رو بلند کنه و معجزه میشه
داره چه اتفاقی میوفته؟
!زنده نمی‌مونیم - !باید برگردیم -
!دریا لِه‌مون می‌کنه
!همه کشته میشیم - !بیاید برگردیم -
خداشون حد و مرزی نداره، اعلی‌حضرت
خدای ما قبولش نمی‌کنه
اون رو می‌بینید؟
این کار خداست
!اون رو می‌بینید؟ کار خداست
!باید ایمان داشته باشید
خواهید دید
حاضرید خودتون رو نجات بدید و بچه‌هاتون رو جا بذارید؟
نه. خدا هم این کار رو نمی‌کنه
خدا به همه‌ی ما نیاز داره
همه‌ی فرزندانش
!همه‌مون
بیاید تا وقت هست برگردیم
هیچوقت زنده از اون خارج نمیشیم
ترجیح میدم غرق بشم
...آموزش‌های میدراشی عالی زیادی
درباره‌ی شکافته‌شدن دریا هست
و یک آموزش عالی اینه که ،فرشته‌ها به بالا نگاه کردن و گفتن
افرادی که داری نجات میدی این‌ها هستن؟
،اون‌ها بت می‌پرستیدن مصری‌ها هم همینطور
.انسان‌ها همگی زباله‌ان همه مثل همن
.خدا گفت، یه چیزی رو از قلم انداختین میگن چی؟ خدا میگه ببینید
دارن باهمدیگه راه میرن
مهم اونه
.هرکاری کردن رو فراموش کنید همه تو زندگی اشتباه می‌کنن
ولی تا وقتی انسان‌ها بتونن یاد بگیرن ...کنار همدیگه بمونن
،و باهمدیگه همکاری کنن
خدا منتظر همونه
.در دریا کشته میشن !تعقیب کردن‌شون دیوانگیه
نه
!خداشون فرار می‌کنه
به شهادت چشمان خودتون شک دارید؟
اعلی‌حضرت
فرزندان‌مون که کشته شدن
این‌ها بهترین جنگجویان شما هستن
ارابه‌ام رو حاضر کنید
...اعلی‌حضرت
تعقیب‌شون می‌کنیم و همه رو می‌کشیم
[کتاب خروج، باب 14، آیات 22-23]
...و بنی اسرائیل بود
در میان دریا بر خشکی میرفتند
...و آبها برای ایشان
بر راست و چپ دیوار بود
و مصریان به تعقیب‌شان می‌رفتند
!سریع
!برو - !نه -
کاری که میگم رو بکن
برو
!برید! سریع
!برید
[کتاب خروج، باب 14، آیات 27-28]
پس موسی دست خود را بر دریا دراز کرد
به وقت طلوع صبح دریا به جریان خود برگشت
آب‌ها برگشته و ارابه‌ها و سواران را پوشانید
...تمام لشکر فرعون که به دنبال بنی‌اسرائیل
به دریا آمده بودند
هیچکدام زنده نماندند
،یکی از دخترهام توی 10 سالگیش
[دکتر پیتر اینس] [استاد مطالعات کتاب مقدس در دانشگاه شرق] از مدرسه مذهبی اومد خونه و داستانی که خونده بودن این بود
،داستان دریای سرخ که همه در دریای سرخ می‌میرن
خیلی پریشون بود
گفت... چرا خدا اون کار رو کرده؟
مگه اون‌ها هم فرزندان خدا نیستن؟
.با خودم گفتم، چه دختر باهوشی بینشِ خیلی خوبی داشتی
چرا خدا اون کار رو کرده؟
،جوری که داستانش در قرآن اومده
با غرق شدن فرعون تموم میشه
[دکتر سلین ابراهیم] [نویسنده، کتاب زن و جنسیت در قرآن] ،وقتی داستان تعریف میشه
میگه من به خدای هارون و موسی اعتقاد دارم
ولی دیگه خیلی دیر شده
راستش داستان جالبیه
،جبرئیل، یکی از فرشته‌های بزرگ
[دکتر شادی ناصر] [دانشیار زبان‌ها و تمدن‌های خاور نزدیک، دانشگاه هاروارد] ،به حضرت محمد میگه از دو نفر خیلی نفرت دارم
شیطان و فرعون
جبرئیل میگه خیلی ترسیده بودم ...که فرعون درست قبل از مرگش
،به اسلام رو بیاره
...که توی دهنش گِل گذاشتم
تا مسلمان نشه یا به خدا ایمان نیاره
...در میان طومارهای دریای مُرده
...یه تیکه کوتاه هست
[دکتر کارول مایرز ] [استاد بازنشسته ادیان، دانشگاه دوک] که بخشی از کتاب خروجه
،تکه‌ی آسیب‌دیده‌ایه ...ولی مشخصاً آهنگی طولانیه
که به میریام نسبت داده شده
یه آهنگ پیروزیه
،مردم فرار کرده بودن
...و خدا جنگجوییه که مصریان رو شکست داد
و مردم رو نجات داد
،میگه، چه کسی در میان خدایان شبیه به توست، یهوه؟
به معانی دیگه، تو بزرگترین خدایی
...این اولین پیام الهی مهم سنت یهودیت
مسیحیت و اسلامه
و نسبت داده شده که یک زن بیانش کرده
ادونای
موسی مثل نوح دنیا رو نجات میده
،در مورد نوح، آب کنار میره
بعد به خشکی می‌رسن تا از اول شروع کنن
،بعدش حادثه دریای سرخ هست ،که آب شکافته میشه
خشکی اونجاست و زندگی براشون اونه
،پس به اون طرفش می‌رسن
تا بتونن زندگی جدیدشون به عنوان یک ملت رو شروع کنن
ولی مرتبطن
و به نظرم ارتباط اینه ،که وقتی خدا نجات میده
پای خلقت میاد وسط
...برادرم
ما آزادیم
واقعاً؟
[کتاب خروج، باب 15، آیه 22]
...پس موسی اسرائیل را
،از بحر قلزم کوچانید
و به صحرای شور آمدند
سه روز در صحرا می‌رفتند و آب نیافتند
...قومی شوک‌شده و آسیب‌روحی دیده رو داریم
...که حالا در برهوت به سر می‌برن
[خاخام موریس هریس] [نویسنده کتاب، موسی: غریبه‌ای در میان ما] ،و کاملاً منطقیه براشون که گیج باشن
ترسیده باشن و تردید داشته باشن
اصلاً نمی‌دونن کجان
نشونه‌های زیادی رو ...تجربه کردن که به وضوح بفهمن
خداشون واقعیه و خداشون نجات‌شون داده
...ولی ازشون خواسته شده آینده رو تصور کنن
آینده‌ای که فراتر از چیزیه که بتونن تصور کنن
فرزندانم سه روزه که چیزی نخوردن
،و دارن به دنبال موسی میرن
ولی این رو هم می‌دونن که موسی هم نمی‌تونه تصورش کنه
بهم نشونه‌ای بده، خداوندگارم
ما رو به اینجا هدایت کرده تا بمیریم؟
!این دیوانگیه - باید در مصر می‌موندیم -
برده بودن و تازه آزاد شدن
،درست وقتی فکر کردن تموم شده تموم نشده
[خاخام شلومو آینهورن] [رئیس کالج یشیوا در یاونه] و همونجا نشونش میده
زندگی همینه
...از یک آزمایش رد شدی ،و چیزی ازش یاد گرفتی
ولی هنوز به هدف نرسیدی
و پیغام تورات اینه که هرگز نمی‌رسی
بیشتر سفر مهمه تا مقصد
خداوندگارم، کجایی؟
مردمم تشنه و گرسنه‌ان
!با من سخن بگو
مردم ترسیدن، موسی
دیگه باهام حرف نمی‌زنه
کی؟
خدا
رفته
شاید نه
شاید اینجا آزمایشت می‌کنه
این بار خیلی سخته
نه
مسیر را به ایشان نشان بده
خدا بخواد امروز آب پیدا می‌کنیم
به جنوب میریم
کنعان شماله، برادر - می‌دونم -
میریم جنوب به مدین
مدین؟
به کوهی که اولین بار باهام سخن گفت
به سرزمین موعود میریم
به اونجا خواهیم رسید
چطوری زنده بمونیم؟
به مردم‌مون چی میگیم؟
خدا فراهم می‌کنه
،در صحرا
تمامی جماعت بر موسی و هارون شکایت کردند
[کتاب خروج، باب 16، آیات 2-3] ،بنی اسرائیل بدیشان گفتند
کاش که در زمین مصر به دست خداوندگار مرده بودیم
وقتی که نزد دیگ‌های گوشت می‌نشستیم و نان را سیر می‌خوردیم
ما را بدین صحرا بیرون آوردید تا تمامی این جماعت را به گرسنگی بکشید
.جاده طولانیه سختی‌هاش زیاده
...مردم دچار خستگی میشن
،اعصاب‌شون بهم می‌ریزه و میگی چطور می‌تونن اینقدر نمک‌نشناس باشن؟
مگه تمام اتفاقاتی که افتاده رو ندیدن؟
وقتی تازه از یه اتاق خنک اومدی بیرون این حرف رو می‌زنی
این افراد مدام در عذاب بودن ،و نجات پیدا می‌کردن
عذاب می‌کشیدن و نجات پیدا می‌کردن
،از جهات خیلی زیادی شکسته شده بودن
و اگه شکایت نمی‌کردن عجیب‌تر بود
...بامدادان
[کتاب خروج، باب 16، آیات 13-14.4] شبنم گرداگرد اردو نشسته بود
،چون شبنمی که نشسته بود برخاست
اینک بر روی صحرا چیزی دقیق مدور و خُرد مثل ژاله بر زمین بود
خداوند فرمود، از بهشت بر شما نان می‌بارانم
،بنی‌اسرائیل شکایت می‌کنن که گرسنه‌ان
خدا هم با فرستادن مائده آسمانی از بهشت معجزه می‌کنه
...دانشمندان به ما گفتن
...که نوعی از شته گیاهی هست
[جاناتان کرش] [نویسنده کتاب، موسی: یک زندگی] ،که از درخت گز تغذیه می‌کنه
که در شبه‌جزیره سینا وجود داره
...که ماده‌ای صمغی ترشح می‌کنن
که مزه‌ی شیرین و شکل سفید داره
روی گیاهانه
میشه جمع و خشکش کرد و به نون تبدیلش کرد
خدا سخن گفته
،در تجربه سینا ،یا تجربه برهوت
...اه
...به نظرم اون روی مادرانه خدا رو می‌بینیم
...چون زنان بودن که مواد کشاورزی رو
به حالت خوراکی تبدیل می‌کردن
می‌بینی برادر؟ یک نشانه است
...خدای جنگجو رو در نشانه‌ها و معجزات
[دکتر کارول مایرز ] [استاد بازنشسته ادیان، دانشگاه دوک] و مبارزه با لشکر فرعون داریم
،حالا، حداقل از نظر استعاری خدایِ مادر رو داریم که فراهم می‌کنه
!بسه
!گفتم بسه !این راهش نیست
!ولش کن! بسه - !بسه -
خودخواه. مرد خودخواه
!برو عقب
!بس کن
چطور جرأت می‌کنی؟
.داود و آمرام داشتن انباشته می‌کردن حالا واسه همه به اندازه کافی نیست
واسه مبادله بردنش
واسه دو روز کافیه، نه بیشتر
،خدا از سخاوتش به ما نعمت داده حالا اینجوری جبران می‌کنید؟
.بندازیدشون بیرون بذارید به حال خودشون باشن
نه، وایسید! وایسید. وایسا. وایسا
کاری که میگم رو بکنید
خشم قبلاً باعث فنات شده
خدا دلسوز بوده
بذار ما هم باشیم
راست میگه برادر
خدا از ما چی می‌خواد؟
،چطور می‌تونی این رو از من بپرسی
وقتی تمام چیزیه که قلبم همیشه خواسته؟
پس بذار ذهنت هم بخوادش
...تا تمام دانش قبلیت رو باطل نکنی
نمی‌تونی یاد بگیری
پس از نظر من، برهوت ربطی به حیوانات درنده نداره
[خاخام شلومو آینهورن] [رئیس کالج یشیوا در یاونه] یک مکان پوچیه
هیچیه. هیچی اونجا نیست
دشمنن؟ تهدیدن؟ بله، همه‌شون هستن
ولی نکته اون نیست
نکته اینه که درس و ارزش‌هایی ،که باید یادت بدم
نمی‌تونه در مصر باشه
اونجا گذشته‌ی زیادی وجود داره
.در اسرائیل نمیشه باید خیلی چیزها رو توش ساخت
و به نظرم برهوت یعنی این
بنی اسرائیل
،به مدت پنج روز هر صبح غذا جمع می‌کنیم
فقط چیزی که برای اون رو نیاز داریم
...و در روز ششم
در روز ششم اونقدری جمع می‌کنیم که در روز هفتم بتونیم استراحت کنیم
ما در صورت خدا ساخته شدیم
و در روز هفتم، استراحت می‌کنیم. درسته؟
بله
روز مقدسیه
...روزی
برای اینکه به خودمون یادآوری کنیم که چقدر بهش مدیونیم
این را به عنوان قانون ثبت کنید
،سَبَت واقعاً عُرفِ جالبیه
وقتی بنی‌اسرائیلِ باستان و مسائل الهی مطرح باشه
،تا جایی که می‌دونیم ...چیزی مشابهش وجود نداره
در دیگر فرهنگ‌هایی که در حوالی اسرائیل باستان بوده
،پس در اون جهت گمونم میشه یک اختراع اسرائیلی بدونیمش
اولین اشاره به سَبَت ،در باب شونزدهم کتاب خروجه
که از جمع‌آوری مائده آسمانی گفته شده
،که میگه در روز ششم دوبرابر جمع کنید
و درست مثل خدا در روز هفتم استراحت کنید
یه جمله هست که به کار می‌بریم
بیشتر از اینکه یهودیان سَبَت رو حفظ کرده باشن، سَبَت یهودیان رو حفظ کرده
در اون لحظه مردم دقیقاً همین رو نیاز داشتن
،خدا از طریق موسی ...باید نقطه‌ای رو اعلام می‌کرد که
دیگه بسه. دیگه سختی نکشید
،هرچی دارید رو ذخیره کنید شکرگزار نعمت‌هاتون باشید
اگه فقط حاضر باشید و بفهمید ،در زمان حال مشکلی وجود نداره
می‌تونیم موفق بشیم
با زنده موندن از گرسنگی ،و خشم فرعون
بنی‌اسرائیل خیلی زود در جنوب کوه سینا با دشمنی جدید مواجه شدن
تنها نیستیم
صحرانشینان
این سرزمین اون‌هاست
خیلی از مردم خاور نزدیک باستان ،اسرائیلی نبودن
و دشمنان بنی‌اسرائیل بودن
یه مثال خوبش میشه عمالیق
!برو! برو! برو! موسی
!راهزنان
توی تاریکی بهمون حمله کردن
،باهاشون جنگیدیم ولی تعدادشون خیلی زیاد بود
زنان و کودکان رو بردن
به افراد بیشتر نیاز دارم
عمالیق. تاجران برده
اینجا اردو می‌زنیم. دستورش رو بدید
بیاید مردم‌مون رو برگردونیم
[اردوگاه عمالیق]
سریع. زود وارد موقعیت بشید
پس بنی‌اسرائیل، با شمشیر و سپر و تیر و کمون رفته بودن؟
چطور می‌تونستن با عمالیق بجنگن؟
...راستش یه میدراش یهودی خیلی باستانیه
...که میگه عملاً سربازان مصری
[دکتر پیتر اینس] [استاد مطالعات کتاب مقدس در دانشگاه شرق] ،که در دریای سرخ مُرده بودن رو لخت کردن
،و اجسادشون که به ساحل کِشیده شده بود
وسایل‌شون رو کِش رفتن
.که جواب خیلی خوبیه انجیل این رو نمیگه
انجیل چیزی نمیگه، ولی آدم براش سوال میشه که چطوری شده؟
...خداوندگارم
فرزندانت رو به پیروزی هدایت کن
خدا میگه، من شما رو ...با دستی درازشده و قوی
[خاخام ریچل آدلمن] [دانشیار انجیل عبری، کالج عبری] از مصر خارج کردم
و دست‌های موسی دقیقاً همون کار رو می‌کنن
کار یک نماد رو انجام میده
یک انتقال‌دهنده
!یوشع
ما اینجاییم
!اینجان
،و تا وقتی چشم‌هاشون به سوی بهشت باشه
در نبرد موفق میشن
زودباش، نزدیکم بمون
و اگه نباشه، شکست می‌خورن
!سریع
موسی خسته میشه
ولی دست‌هاش ثابت می‌مونن
بنی‌اسرائیل در جنگ پیروز میشن
هارون، چی‌شده؟ - دارن سرِ غنائم می‌جنگن -
!کافیه! بسه! بسه
!نفر بعدی که مشت بزنه می‌میره
!می‌میره
!یادتون نره ما کی هستیم
!یک اُمت
!اُمتی از مردم باایمان
!برو کنار
چطوری چنین مردمی رو رهبری کنم؟
با عشق باهاشون قدم بزن
اگه پیداش نکنم چی؟
پس خودت مقصری
در کودکی عشق رو ازمون گرفتن، یادته؟
عشق به تنهایی هرگز ما رو از مصر خارج نمی‌کرد
داستان سرگردانی در برهوت ...عملاً یه گروه اجامر رو نشون میده
[خاخام موریس هریس] [نویسنده کتاب، موسی: غریبه‌ای در میان ما] از برده‌های آزاد‌شده‌ای که آسیب‌روحی ،عمیق دیدن و زخم خوردن و غیرعادین
که تلوتلوخوران به پیش میرن
،بخشی از درس عبرت اینه خدا ممکنه بهت الهامی ببخشه
خدا ممکنه رؤیایی بهت عطا کنه
[تام کانگ] [کشیش کلیسای نیوز استوری] ،اغلب مواقع ...قرار نیست جوری که خودت می‌خوای
،مجسم بشه
ولی یه چیز بهتر میشه
،مردمِ خدا انتظار سرزمین موعود رو داشتن
و فکر می‌کردن یه بلیت اکسپرس براش دارن
ولی نه
،یه چیزهایی باید از درون حل بشه
قبل از اینکه به جاهای بیرونی ببرم‌تون
اسرائیل از یک نوع بندگی ،به نوع دیگه‌ای میره
که میشه بندگی یهوه
هدف از ماجرای خروج «آزاد شدن» نیست
اینه که به کوه برید تا خدا رو بپرستید
[مدین]
...فرمان‌ها رو بگیرید تا قانون رو بفهمید
تا بدونید باید چطوری عمل کنید و چطوری پرستش کنید
هنوز باید تقلای روحانی رو تحمل کنن
[دکتر سلین ابراهیم] [نویسنده، کتاب زن و جنسیت در قرآن] ،با اینکه از نظر سیاسی آزاد شدن
هنوز این مأموریت رو دارن که از نظر روحانی آزاد بشن
.اومدم با خداوندگار صحبت کنم که دوباره خداوندگار رو پیدا کنم
قبلاً اینجوری دیدمت
بدون خداوندگار نمی‌تونم مردمم رو هدایت کنم
چطوری همزمان با اون‌ها قدم بردارم و به دنبال خداوندگار بگردم؟
،خیلی سال‌ها پیش
...گوسفندهام رو به چرا می‌بردی
تا بتونم آزاد باشم و به مردمم برسم
خدمتکار خوبی بودی
تو هم خدمتکار داری
عاقلانه انتخاب‌شون کن. ازشون استفاده کن
بعدش می‌تونی با وجدان پاک ...نزد خداوندگار بری
و ازش درخواست کمک کنی
شعیب دوباره پیداش میشه
...بعدش موسی رو در حین کار می‌بینه
و با آدم‌های مختلفی که مشاجره دارن ،برخورد می‌کنه
موسی هم تنها قاضی و هیئت منصفه است
،شعیب اون رو در حین این کار می‌بینه ،شعیب بهش میگه
نمیشه اینجوری ادامه بدی
از پا در میای
،بعدش شعیب بهش میگه کاری که باید بکنی اینه
و بهش توضیح میده چطوری دستگاه قضایی بسازه
،شعیب از نظر من
...یه مثال شگفت‌انگیزه
...از اینکه چطور کسی که یهودی نیست
...می‌تونه بهترین ایده‌ها و بینش‌ها رو
از سنت‌های مذهبی خودش، واسه کمک بیاره
موسی هم اونقدری باهوش هست ،که خِرَدش رو بپذیره
با اینکه از یه فرهنگ دیگه میاد
هنوز اینجاست
داستان زندگی‌مون
موندم چطوری تموم میشه
باید برم و ازش درخواست کمک کنم
خواهی رفت
داستان رو به بچه‌هامون بگو تا بفهمن
برو
باری دیگر، موسی از کوه کبیر بالا میره تا با خدا صحبت کنه
[کتاب خروج، باب 19، آیات 16 و 18] رعدها و برق‌ها و ابر غلیظ بر کوه پدید آمد
...تمامی کوه سینا را دود فرو گرفت
زیرا خداوندگار در آتش بر آن نزول کرد
،دودش مثل دود کوره‌ای بالا می‌شد
و تمامی کوه سخت متزلزل گردید
کجا هستی؟
!این همه راه اومدم تا پیدات کنم
!با من سخن بگو
کارت با من تموم شده؟
!کارِ من باهات تموم نشده
می‌شنوی؟
نمی‌دونم چی‌کار کنم، خداوندگار
نمی‌دونم کجا برم
بدون تو گم شدم
...سوار بر بال عقاب شما را حمل کردم
و نزد خود آوردم
اگر از صدای من اطاعت کنید ،و عهد مرا حفظ کنید
پس شما برای من قلمرویی از روحانیون و اُمتی مقدس خواهید بود
این سخنان را با بنی اسرائیل در میان خواهی گذاشت
چندین هفته می‌گذره
بنی‌اسرائیل در سایه کوه سینا منتظر بازگشت موسی می‌مونن
چهل روز و شبه که رفته
بر می‌گرده
این مردم با تردید زیاد زندگی می‌کنن
،واسه اولین بار رهبرشون مقابل‌شون نیست
،شخصی که اون‌ها رو خارج کرده
،که در واقع پدر اُمت بوده
نیستش
،بالا رو نگاه می‌کنن ...تجربه‌ای خیلی معرکه
و خیلی ترسناک... براشون رقم خورده
...وقتی نمی‌دونی فردا کجایی ،یا چطوری قراره زنده بمونی
،یا بعدش چه اتفاقی برات میوفته
اون موقع می‌تونی کارهای بد زیادی بکنی
جریان چیه؟
ما به خدایی نیاز داریم که بقیه بشناسنش
خدایی مثل خدایان دیگر
ما طلای مصری داریم
قبل از اینکه بریم، ذوبش می‌کنیم و خدایی می‌سازیم که از ما محافظت کنه
موسی از ما محافظت کرده
واقعاً باور داری برادرت هنوز زنده است؟
واقعاً؟
تو برادر نخست هستی
وقتشه جایگاهت رو پس بگیری
[کتاب خروج، باب 32، آیات 2 و 4] ،هارون بدیشان گفت
گوشواره های طلا را ...که در گوش زنان و پسران
و دختران شماست را بیرون کرده، نزد من بیاورید
،آنها را از دست ایشان گرفته
...آنرا با قلم نقش کرد
و از آن گوساله ریخته‌شده ساخت
یادتون نره، تمرد باعثِ بلاهای مصر شد [اسقف اندی لوتر] [مورخ و عضو کلیسای باپتیست]
...ولی تمرد مردم آن سویِ برهوت
...که این خدا رو می‌سازن
...همون تمرد باعث شد
...سفری که نباید بیش از 10 روز طول می‌کشید
چهل سال به طول بیانجامه
هارون، که برادر خود موسی بود ،و روحانی ارشد اسرائیل
...اون گوساله طلایی رو می‌سازه
...چون از شورش بین بنی‌اسرائیل
می‌ترسید
پس این خدا رو فقط واسه آروم کردن‌شون می‌سازه
...معروفه که موسی در همون لحظه‌ای
،که دارن از گوساله طلایی پرستش می‌کنن از کوه سینا پایین میاد
اندوهناکه
موسی است
!موسی - !موسی -
!موسی
موسی
هیچی
همه‌اش بیخودی بود
،موسی، اینقدر بُهت‌زده و خشمگینه
[جاناتان کرش] [نویسنده کتاب، موسی: یک زندگی] ...که دو لوحی که ده فرمان روشون حک شده رو
خُرد می‌کنه
مشکلات کنترل خشم
[تام کانگ] [کشیش کلیسای نیوز استوری] تو تمام زندگی موسی این ویژگی هست
این کشمکش با خشم چیزیه که می‌تونیم خیلی ازش یاد بگیریم
،موسی آدمیه که خونسردیش رو از دست میده ،قشقرق به پا می‌کنه
بعد باید بفهمه چطوری دوباره تیکه‌هاش رو جمع کنه
کمکم کنید
کجان؟
پاسخ
جواب درخواستم رو داد
و بزرگترین نعمتش رو نصیبم کرد
قوانینش رو
...و شما
همه‌تون دلم رو شکستید
پس منم اون‌ها رو شکستم
...برای تغییر دوران گذشته
آدم به بخشش نیاز داره
یادته؟
تنهام بذارید
الان
من چی‌کار کردم، خداوندگارم؟
برو پی کارت
خداوندگارم
ناامیدت کردم، خداوندگارم
وقتشه
زمانی سیل به پا کردم و فقط نوح را زنده نگه داشتم
این بار می‌توانم آتش به پا کنم و فقط تو را زنده نگه دارم
بسوزونی‌شون؟ همه‌شون رو؟
،اما خداوندگارم
،اگه من رو به این راه هدایت نکرده بودی می‌تونستیم به سرزمین موعود بریم
هیچکدوم از این اتفاقات نمیوفتاد - ...رسیدن به سرزمین موعود چه فایده‌ای دارد -
اگر ندانید به چه شکل آنجا زندگی کنید؟
،ممکن است آزادی داشته باشید اما بدون حقیقت نمی‌توانید حفظش کنید
از نو شروع خواهیم کرد
!نه
ببخش‌شون. ببخش‌مون. ببخشم
ببخش
یه بار دیگه، خدا خسته میشه
،میگه می‌خوام همه رو بکشم فقط با تو از اول شروع کنم
موسی هم قانعش می‌کنه
.میگه عجولانه است. بهش فکر کن مصری‌ها چی میگن؟
ما رو به صحرا آوردی که فقط بکشی‌مون؟
ولش کنید
علیهت شورش کردن
علیه خدا
ول‌شون کن
حق‌شونه که بمیرن
باید اون‌ها رو الگویی برای دیگران کنیم
نباید مرتکب قتل بشی
قانون اینه
کدوم قانون؟
همونی که نابودش کردم. ولش کن
قوانین رو برامون بخون، موسی
...بیا اینقدر برای هم بخونیم‌شون
که دیگه نیاز نباشه
چون قوانین در ما نوشته شدن
بُت نتراش
تو را معبود دیگری جز من نباشد
نام خدای خالقت را بیهوده بر زبان نیاور
چشم طمع نداشته باش
...نباید
چیزی که بنی اسرائیل رو ...در برهوت واقعاً منحرف کرد
نبودِ پیمان بود
...و علتی که اونقدر در برهوت موندن
ختم کردن پیمان بود
خدا می‌تونست هر لحظه به سرزمین کنعان ببره‌شون، اما آماده نبودن
...روز سَبَت رو به یاد بسپارید
و مقدس نگهش دارید
پدر و مادرت را احترام بگذار
زنا نکن
شهادت دروغ نده
انجیل هیچوقت کلمه فرمان رو به کار نمی‌بره
،میگه ده‌تاست، ولی ده چیزه
دَه واریم، ده مسئله، ده دستور
پنج‌تای اول ارتباط انسان با خداست
تو را معبود دیگری جز من نباشد
نام خدای خالقت را بیهوده بر زبان نیاور
پنج فرمان آخر اجتماعیه
،درباره مردمن که باهم کنار بیان
در حق هم نیکی کنن
چشم طمع به مال و ناموس همسایه نداشته باش
خدا میگه، نباید بدون ساختار رها بشید
.هدف اون نیست آزادتون نکردم که هیچی نشید
آزادتون کردم تا یه چیزی بشید
...بنابراین این قوانین شروع یک اساس اخلاقیه
که تمام دنیا رو منقلب می‌کنه
مادر؟
چرا ناراحتی، موسی؟
بابت تمام خطاهام
بابت تمام کارهایی که هنوز مونده تا انجام بدم
خوب عمل کردی
طبق خواسته‌ی خدا، از مصر خارج‌شون کردی
بهشون قوانین دادی تا مطابق‌شون زندگی کنن
بهشون حیات بخشیدی
...دیگه
از خودت چی می‌خوای؟
باید به سرزمین موعود هدایت‌شون کنم
خودشون به اونجا خواهند رسید
بدون تو
،سه بازیکن مهم این داستان
،موسی، هارون و میریام
به سرزمین موعود نمی‌رسن
بیا
،به نظرم تنها لحظه‌ی تلخ و غم‌انگیز
...در تمام انجیل، اینه که موسی
...که از خدا وظیفه می‌گیره
،تا این مأموریت سخت و خطرناک رو انجام بده
بنی‌اسرائیل رو به مدت 40 سال ...در صحرا هدایت می‌کنه
،و صادقانه اون وظیفه رو به سرانجام می‌رسونه
ولی اجازه نداره همراهِ بنی اسرائیل به سرزمین موعود بره
ناراحت کننده است
ببین موسی
اونجاست
...اینکه موسی نتونست وارد سرزمین موعود بشه
...زمان معاصر رو برام تداعی می‌کنه
در زندگی مارتین لوتر کینگ جونیور
شب قبل از مرگش، احساسات موسی رو تکرار کرد
گفت، من به قله کوه رفتم
سرزمین موعود رو دیدم
،ممکنه باهاتون به اونجا نرسم ،ولی اینجام که بهتون بگم
شما به سرزمین موعود خواهید رسید
انگار در اون لحظه داشت حرف‌های موسی رو می‌زد
،و اگه داستان موسی معنایی داشته باشه
،اینه که حتی وقتی به کنعان برسید
،حتی اگه اسماً آزادی داشته باشید
بازم یه کشمکش داره
...زحمتی که برای آزاد شدن نیازه
با زحمتی که برای آزاد موندن لازمه فرق داره
سرزمین موعود
و هرگز بهش نمی‌رسم
نه
ولی فرزندانت خواهند رسید
موسی؟
دیگه بیا داخل
بیا
،پس موسی بنده خداوندگار
،در آنجا به زمین موآب برحسب قول خداوندگار مُرد
[تثنیه باب 34] [آیات 5، 10-12]
از آن زمان، نبی‌ای مثل موسی ،تا به حال در اسرائیل برنخاسته است
...که خداوندگار او را روبرو شناخته باشد
در جمیع آیات و معجزاتی که خداوندگار ،او را فرستاد تا آن ها را در زمین مصر
به فرعون و جمیع بندگانش و تمامی زمینش بنماید
...در تمامی دست قوی
...و جمیع آن هیبت عظیم
که موسی در نظر همه اسرائیل نمود
جهت اطلاع از جدیدترین فیلم و سریال ها :وای موویز را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید @YMoviz
ارائه شده در وبسایت وای موویز YMoviz.Com دانلود و تماشای فیلم و سریال بدون سانسور